Vân Sơn và Bảo Chung trong tiểu phầm hài tại Praha

Trên hành trình vất vả, nhọc nhằn của đời cơm áo, nhiều khi ta quên mất rằng cuộc đời còn có những nét đẹp, còn có những món ăn khác, còn có những món ăn tinh thần có thể ví như những ngụm nước trong lành, mát mẻ ta được uống giữa biển cát sa mạc mênh mông, nóng bỏng. Đêm biểu diễn của trung tâm Vân Sơn( TT VS) tại Praha tối 29 tháng 4 với chủ đề Giữ trọn tình quê đã mang lại cho tôi cái cảm giác đó.

Tối thứ sáu (29 tháng 4 ) tại sân vận  động hoc-key  Sparta có cái tên Tesla Arena khoảng ba nghìn khán giả đã được xem chương trình tạp kĩ gồm ca nhạc, hài kịch và vũ điệu dân gian do TT VS và công ty SHC Media đứng ra tổ chức.

Trước đó, qua quảng cáo và báo chí thấy nói đến nhiều cái nhất- hoành tráng nhất,hay nhất, mang nhiều ý nghĩa nhất và duy nhất. Đúng hay sai đến đâu là cảm nhận của mỗi người nhưng riêng tôi, sau buổi diễn muốn thêm một tính từ nữa là nhà nghề nhất (tất nhiên chỉ dám so sánh với các buổi biểu diễn tại CH Séc).

Đúng 20h chương trình được khai mạc. Những đoạn phim phóng sự quay về cảnh sinh hoạt của cộng đồng người Việt tại Séc như là nét chấm phá của họa sĩ tài ba, chỉ bằng vài nét phóng tác , đơn giản nhưng tài tình đã lột tả được cái thần, tức là đặc trưng của  người Việt sinh sống tại xứ sở CH Séc.

Để nhận định  khỏi mang tính thiên vị ta cứ thử rà soát lại xem có đoàn làm phim, làm báo hay phóng sự bất kì nào làm được điều đó không…? Hay chỉ có thể cùng cảnh ngộ viễn xứ mới tìm được sự đồng cảm?

Mở đầu chương trình MC Việt Thảo kéo chiếc xe chở túi đựng hàng xiêu vẹo lết trên tuyết- hình ảnh đặc trưng của những người lao động lam lũ, cần cù kiếm kế sinh nhai không chỉ những ở CH Séc mà ta có thể gặp tại Ba lan,Đức, Ukraina…Đoạn tháo giầy cởi tất, ni-lon buộc chân tưởng như mãi không hết, cách chống lạnh giá của giai cấp cần lao cùng câu nói: chân em số 36 nhưng đi giầy số 42  làm người xem cười rũ rượi nhưng sau tiếng cười, tự nhiên thấy cay nơi khóe mắt...

Tới lúc anh Việt Thảo mở đầu cho phần trình diễn của nhóm  vũ điệu truyền thống Séc ta mới chợt bàng hoàng, ý thức được là bao năm  làm ăn, sinh sống trên đất nước này chỉ nhờ có đoàn biểu diễn nghệ thuật của đồng bào từ Mỹ sang, nhiều người trong chúng ta mới được làm quen với văn hóa của đất nước đã cưu mang, che chở…

Còn gì thật hơn khi  nữ ca sĩ Tina Tình, người mang trong mình hai dòng máu Séc- Việt hát bài ca mang ngôn ngữ hai dân tộc sau mười năm quay trở lại, trong số khán giả có cả bà và mẹ của ca sĩ, bài hát hay một nhưng tính  thuyết phục hay hơn rất nhiều.

Ca sĩ Chế Linh với giọng ca trữ tình đằm thắm

Những nghệ sĩ thuộc hàng gạo cội như Thanh Tuyền, Chế Linh hoặc Giang Tử nói theo văn Việt có thể ví như gừng càng già càng cay còn như văn phong Séc có câu ví von  tương tự- rượu vang  ủ càng lâu càng quý…Vào tuổi các nghệ sĩ tiếng hát vẫn sang sảng, truyền cảm, tha thiết và day dứt.

Trong đối thoại khoảng hơn có một phút giữa MC Việt Thảo cùng nghệ sĩ danh tiếng Felix Slovaček, người mà nhiều người Việt có thể biết qua nhạc của bộ phim Ba hạt dẻ dành cho Lọ lem, sử dụng tới ba ngôn ngữ- Anh, Séc, Việt- ngắn ngủi, dung dị tới mức trần tục nhưng rất Người.

 
Hồng Đào - Quang Minh trong tiểu phẩm hài  

Một chương trình có đến bốn tiểu phẩm hài, riêng tôi thực sự ngạc nhiên một cách thú vị với vai diễn bà hàng nước do Hồng Đào đóng. Trước đây mấy ngày tại buổi họp báo thấy chị còn trả lời ngập ngừng giọng Bắc pha Nam mà trong vai bà hàng nước, từ điệu bộ , dáng đi cho đến cách nói không chê được vào đâu, đặc trưng nét phụ nữ Bắc. Đanh đá chua ngoa đấy nhưng cũng dễ mủi lòng,chắt chiu tằn tiện đấy nhưng sẵn sàng cho hết. Kịch bản lẫn phong cách trình diễn hết sức điêu luyện đã đưa tiểu phẩm lên mức nổi trội và mang nhiều tính nhân văn.

Chương trình biểu diễn, thu âm kéo dài từ 8 giờ tối đến 1 giờ sáng không có giải lao thú thực là từ trước đến giờ tôi chưa từng gặp.

Lúc sau nửa đêm đi mua nước giải khát vô tình gặp nghệ sĩ F.Slovacek đứng một mình bên cạnh bàn uống nước.Trả lời cho câu hỏi sao giờ này ông vẫn chưa về nghỉ thì được biết ông hết sức quan tâm đến kết quả của buổi diễn và hơn nữa không muốn để người bạn mình là anh Son (Sơn ?) phải đơn độc trong công việc tổ chức.Cao quý quá cái tình cảm bạn bè Séc-Việt.

Hỏi chuyện mấy khán giả người Việt gần đó cũng được biết họ đến từ Znojmo, cách Praha hơn 200 cây số và xem xong lại lên đường về chứ không nghỉ lại, ngoài lí do là đam mê văn nghệ còn được biết họ muốn biểu lộ thiện cảm với TT VS.“ Các anh ấy đã quay phóng sự tại chợ, bọn tôi quý các anh ấy lắm,“ một trong những khán giả thổ lộ.

Kết thúc buổi diễn lúc chia tay anh Việt Thảo vì ngay sáng sớm cùng ngày lại bay về Mỹ anh nói :“ Không tránh khỏi thất thố, sai sót nhưng chúng tôi đã làm hết mình...“. Câu nói đó đã toát lên hết tính trách nhiệm của các anh.

Anh Vân Sơn giám đốc trung tâm, ông chủ liều lĩnh với hàng trăm mối lo đã trực tiếp thủ vai trong hai tiểu phẩm hài của buổi diễn, người ngoài cuộc không rõ việc “bếp núc“ cho là chuyện bình thường nhưng là người được biết chi tiết hơn và hiểu về chuyện “cơm áo không đùa với khách thơ“ thì đây đòi hỏi nghị lực và tính chuyên nghiệp rất cao mới có thể diễn nổi.

Theo đánh giá của tôi thì buổi diễn thành công và cuốn băng của TT VS Giữ trọn tình quê sẽ là cuốn băng được nhiều người mến mộ, đơn thuần vì nó là lao động nghệ thuật nghiêm túc và thấm đẫm tình người.

Có lẽ từ trước đến giờ tại Séc chưa có buổi diễn văn nghệ nào cho đồng bào cộng đồng Việt mà người xem ở lại đến tận phút cuối ( 1 h sáng) và chia tay bịn rịn đến hàng chục phút như vậy. Cần gì phải nói thêm nữa.

Ảnh: Trung tâm Vân Sơn